Radio Gromnik / Newsy / Region / Nowa tama w Stroniu Śląskim. Wariant W3 wybrany po tragedii z września 2024 roku

Nowa tama w Stroniu Śląskim. Wariant W3 wybrany po tragedii z września 2024 roku

22 sierpnia, 2026

Dwa lata temu woda zniszczyła zaporę w Stroniu Śląskim i przyniosła katastrofalną powódź w dolinie Morawki. Dziś Wody Polskie podejmują kolejny, ważny krok w kierunku odbudowy zbiornika. Wybrano wariant W3 – oznaczający budowę całkowicie nowej zapory, zaprojektowanej według współczesnych standardów bezpieczeństwa.

Decyzja o wyborze wariantu W3 zapadła 19 sierpnia 2026 roku. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie zatwierdziło go jako podstawę dalszych prac projektowych związanych z odbudową suchego zbiornika przeciwpowodziowego Stronie Śląskie.

To inwestycja, która ma szczególne znaczenie nie tylko dla samego Stronia Śląskiego, ale dla całej doliny Białej Lądeckiej. W pamięci mieszkańców wciąż żywe są wydarzenia z 15 września 2024 roku, kiedy doszło do katastrofalnego uszkodzenia zapory podczas powodzi.

15 września 2024 roku – dzień, który zmienił Stronie Śląskie

Suchy zbiornik na potoku Morawka powstał w 1907 roku. Jego zadaniem przez dziesięciolecia była ochrona miejscowości położonych poniżej, między innymi Stronia Śląskiego, Lądka-Zdroju, Radochowa i Ołdrzychowic Kłodzkich. Zbiornik mógł pomieścić około 1,38 mln metrów sześciennych wody. (Gov.pl⁠)

We wrześniu 2024 roku sytuacja hydrologiczna na Dolnym Śląsku gwałtownie się pogarszała. Zbiornik rozpoczął piętrzenie wody 13 września. Dzień później, o godzinie 21:13, woda zaczęła przelewać się przez przelew powierzchniowy. Obsługa obiektu utraciła możliwość bezpiecznego sterowania urządzeniami zapory i została ewakuowana. (Gov.pl⁠)

Następnego dnia, 15 września, około godziny 10:35, doszło do rozmycia fragmentu ziemnej zapory. Woda przelała się przez obiekt w sposób całkowicie niekontrolowany. Według Wód Polskich zbiornik był przygotowany na przepływ rzędu 70–80 m³/s, podczas gdy fala powodziowa osiągnęła około 320 m³/s. (Gov.pl⁠)

W kolejnych godzinach Stronie Śląskie znalazło się pod wodą. Powódź dotknęła również Lądek-Zdrój i Radochów. Zniszczeniu uległy drogi, mosty, sieci infrastruktury i budynki, a mieszkańcy musieli mierzyć się z dramatyczną walką o bezpieczeństwo i dobytek. Prokuratura wszczęła śledztwo dotyczące katastrofy zapory i jej skutków. (Gov.pl⁠)

To wydarzenie na zawsze zapisało się w historii regionu.

Nie odbudowa starej zapory, ale całkowicie nowa konstrukcja

Po przeprowadzeniu analiz technicznych, hydraulicznych, środowiskowych i ekonomicznych rozpatrywano trzy warianty odbudowy.

W1 zakładał odbudowę zapory w zasadniczo pierwotnej formie.

W2 przewidywał budowę nowej części zapory przy wykorzystaniu istniejącej kamiennej sekcji przelewowej.

W3, który ostatecznie został wybrany, zakłada rozbiórkę istniejących zapór ziemnych oraz kamiennej sekcji przelewowej i wykonanie całkowicie nowej zapory.

Nowa konstrukcja ma zostać wykonana w technologii żelbetowej z kamienną okładziną. Będzie to jeden spójny obiekt zaprojektowany zgodnie ze współczesnymi wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa budowli hydrotechnicznych.

Co ważne, projekt zakłada zachowanie pierwotnej pojemności zbiornika, ale jednocześnie znaczące zwiększenie poziomu bezpieczeństwa.

Zbiornik pierwszej klasy ważności

Jedną z najważniejszych zmian będzie nowa klasyfikacja obiektu. Przed powodzią zbiornik Stronie Śląskie zaliczany był do III klasy ważności budowli hydrotechnicznych. Po odbudowie ma spełniać wymagania I klasy ważności.

Wariant W3 został oceniony jako rozwiązanie zapewniające najwyższy poziom bezpieczeństwa konstrukcyjnego spośród analizowanych koncepcji. Ma również zapewniać bardzo wysoką skuteczność hydrauliczną oraz większą odporność na przelewanie się wód.

Projektowana zapora czołowa będzie miała około 327 metrów długości, a szerokość jej korony wyniesie około 6 metrów.

Większa kontrola nad przepływem wody

Nowa zapora zostanie wyposażona w dwa spusty denne oraz dwie sekcje przelewów powierzchniowych.

Spusty denne otrzymają w pełni sterowalne zamknięcia. Pozwoli to na bardziej precyzyjne zarządzanie odpływem wody ze zbiornika. W praktyce ma to umożliwić wcześniejsze odprowadzanie dozwolonego przepływu i lepsze wykorzystanie pojemności retencyjnej zbiornika podczas wezbrań.

To właśnie zdolność do kontrolowania przepływu i bezpiecznego przeprowadzenia ekstremalnych wezbrań będzie jednym z najważniejszych elementów nowej konstrukcji.

Trudne podłoże wymaga nowoczesnych rozwiązań

Projektanci muszą zmierzyć się również ze skomplikowanymi warunkami geologicznymi w rejonie zapory.

Przeprowadzone badania wykazały między innymi silne zwietrzenie i spękanie skał, występowanie warstw o niskiej wytrzymałości oraz obecność uskoku tektonicznego.

Dlatego nowa zapora ma być posadowiona pośrednio na palach żelbetowych. Podłoże zostanie dodatkowo uszczelnione poprzez wykonanie iniekcji zamykających spękania skały.

Celem jest stworzenie stabilnego i szczelnego układu konstrukcyjnego, który będzie mógł bezpiecznie funkcjonować przez kolejne dziesięciolecia.

Odbudowa obejmie znacznie więcej niż samą zaporę

Inwestycja nie ograniczy się do budowy nowego obiektu czołowego.

Planowane są również prace w czaszy zbiornika oraz w korycie Morawki. Obejmą między innymi remont i budowę umocnień brzegowych, remont istniejących murów, wykonanie nowych konstrukcji oraz odbudowę infrastruktury potrzebnej do prawidłowej eksploatacji zbiornika.

Przebudowana zostanie także infrastruktura kontrolno-pomiarowa i zasilanie obiektu. W rejonie lewego przyczółka zapory przebudowany ma zostać fragment ulicy Sportowej.

Istniejący kamienny mur oporowy w rejonie budynku obsługi zostanie natomiast zastąpiony nową konstrukcją żelbetową z przesłoną przeciwfiltracyjną.

W czaszy zbiornika przewidziano m.in. remont dróg eksploatacyjnych, rowów, przepustów i przejazdów w bród, a także odbudowę zniszczonego łapacza rumoszu.

Od tragedii do odbudowy

Umowę na opracowanie kompleksowej dokumentacji projektowej podpisano 31 marca 2026 roku. Zatwierdzenie wariantu W3 oznacza wejście inwestycji w kolejny etap.

Przed Wodami Polskimi i projektantami teraz dalsze opracowania, uzgodnienia oraz uzyskanie wymaganych decyzji i pozwoleń. Dopiero po zakończeniu tego etapu możliwe będzie ogłoszenie postępowania na wykonanie robót budowlanych.

Powrót zbiornika Stronie Śląskie ma więc być czymś więcej niż odbudową infrastruktury zniszczonej podczas powodzi.

Ma być próbą wyciągnięcia wniosków z tragedii z 15 września 2024 roku i stworzenia systemu, który w przyszłości będzie w stanie skuteczniej chronić mieszkańców przed żywiołem.

Dwa lata po katastrofie miejsce zniszczonej zapory ma otrzymać nową konstrukcję. Tym razem projektowaną z myślą o najwyższych wymaganiach bezpieczeństwa i o tym, aby dramatyczne wydarzenia sprzed dwóch lat nigdy więcej się nie powtórzyły. (Gov.pl⁠)

Radio Gromnik to niezależne radio internetowe, które z ogromnym powodzeniem działa w powiecie strzelińskim, oławskim, kłodzkim i ząbkowickim. Nie brakuje także wieści z innych regionów Dolnego Śląska.

Naszą misją jest dostarczanie słuchaczom najświeższych informacji oraz ciekawych audycji, które przybliżają życie lokalnej społeczności.

Współpracujemy z wieloma artystami, pasjonatami i osobami, które mają ciekawe historie do opowiedzenia. Dzięki temu nasza oferta jest różnorodna i interesująca dla każdego.

Mamy również sportowe patronaty medialne: Strzelinianka Strzelin, Kwarcyt Jeglowa, Faraon Ziębice, Walkirie Ziębice, STS GromBike Intrawer Team Strzelin.

Pobierz darmową aplikację Patronite Audio lub Radio Expert na Google Play i App Store. Jesteśmy dostępni na stronie Radio Garden.

Radio Garden to internetowa aplikacja, która pozwoli wam sprawdzić czego słucha się na świecie. Dzięki niej możecie posłuchać lokalnych rozgłośni z przeróżnych stron świata – do wyboru do koloru.

Reklama lokalna? Nie ma problemu! Nasz adres znajdziesz na naszej stronie internetowej.

Jesteśmy partnerem usługi AudioXi – https://audioxi.pl

Polskie muzyczne premiery gramy dla Was dzięki współpracy z DJ ProMotion – https://djpromotion.com.pl/djraport/category/tylko-polska-muzyka/

Jesteśmy partnerami ZAIKS – od zawsze!

https://www.zaiks.org.pl

Streaming dzięki współpracy z RCS

https://www.rcsworks.com

Przydatne linki: Gdzie nas słuchać?

https://onlineradio.pl/Radio%20Gromnik/

https://radio.garden/listen/radio-gromnik/4BcgIrCD

https://patronite.pl/patrocast/podcasts/8d0cc455-d0c1-42b6-a24d-3cc37857a68f/details

https://www.radioexpert.net/radio-gromnik-online-radio-kaczowice/